Cheops Justitie

Beste hoogwaardigheidsbekleders,
Dames en heren,
 
De informatisering van de rechterlijke orde is voor mij als minister van justitie een belangrijke bekommernis. Er is, eerder al, met veel goede wil en expertise, een lange weg afgelegd, met als resultaat een startpositie op weg naar een geïntegreerd informaticasysteem voor alle geledingen van justitie. Een belangrijke kwaliteit van het nieuwe traject is de bottom-up aanpak. We beginnen “onderaan”, bij de vredegerechten, heel dicht bij de mensen, met heel veel input van onze medewerkers. En daarop bouwen we voort. Uiteindelijk zal het geheel, het eindproduct een herkenbare vorm hebben, een identiteit, de identiteit van Justitie. Tegelijk zal toch elke steen comfortabel zijn eigen plek, en wat eigenzinnig, zijn eigen groeven, scherpe kantjes en kleur hebben. 

De stenen komen uit de parketten, rechtbanken en hoven van de verschillende ressorten en arrondissementen. Ze worden daar gekapt, wat moeizaam soms, maar met volharding, zelfs met veel toewijding, en vooral ook: op maat. Ze hebben een naam, die stenen, en allemaal zijn ze uit dezelfde materie gekapt, de data delen ze. 

De bottom-up filosofie deed ons denken aan de piramides, meer in het bijzonder aan die van Cheops, de mooiste. Er is lang aan gewerkt en het is een stabiele constructie, ze staat er, nog altijd. Iedereen vond dat dit moest gebeuren en dat het op die welbepaalde manier moest gebeuren. In Cheops worden de stenen kleiner naarmate ze hoger zitten. De schatten van Cheops Justitie zijn de data. 

Om niet vanaf nul te moeten starten, hebben wij optimaal gebruik gemaakt van de aanwezige hardware en know-how. Alle investeringen op dat vlak in het “moederhuis” Mammoet gaan niet verloren, we beginnen niet van nul, we valoriseren wat er is. We maken optimaal gebruik van de al geleverde apparatuur, namelijk een gigantische server die in Brussel staat. Op die manier gaan de investeringen die vorige regeringen deden niet verloren, maar worden ze gevaloriseerd. Niets gaat dus verloren, alle inspanningen ooit op het stuk van informatisering renderen. We rentabiliseren wat er is, en dat is een schat aan informatie.

Het vredegerecht van Torhout en dat van Charleroi nemen het voortouw. Ze pionieren, op vrijwillige basis, omdat ze geloven in de informatisering, omdat ze er graag nauw bij betrokken worden. Bij momenten was het bijna tegen beter weten in. Er kwam veel volhouden bij kijken. En voor de griffiers leidde de omschakeling wel eens letterlijk tot slapeloze nachten. Want terwijl je test, moet je wel performant voortdoen. De rechtsbedeling duldt geen oponthoud. Maar dankzij deze pilootprojecten, zullen uiterlijk midden volgend jaar de 229 vredegerechten de (ver)nieuwde software gebruiken. Die software is een upgrade van de bestaande Mammouth-applicatie tot de nieuwe MaCH-applicatie. MaCH staat voor “Mammouth-At-Central-Hosting”.  

Na Torhout en Charleroi volgen nog 10 andere testsites. Check and double-check, vinden wij. Hoe meer lokale expertise we kunnen integreren, hoe beter.  Hetzelfde traject wordt afgelegd voor de politieparketten en politierechtbanken. Ook hier bouwen we gestaag. De software die nu vernieuwd wordt,  zal in alle pilootsites getest worden.  Daarna zal de vernieuwde applicatie parallel lopen in de politieparketten en politierechtbanken van Antwerpen en Luik. Na validatie kan de roll-out van de andere sites starten, zodat ook de 37 politierechtbanken en 29 politieparketten in 2009 van de (ver)nieuw(d)e Mach-applicatie gebruik kunnen maken. Daarna volgt de uitrol voor de eerstelijnsparketten en eerstelijnrechtbanken op het niveau van de rechtbank van eerste aanleg. Daarmee willen we uiterlijk eind 2010 rond zijn.

Behalve de parketten en rechtbanken zijn ook andere justitiediensten vragende partij voor informatisering: de justitiehuizen bijvoorbeeld, en de gevangenissen. Ook hier zal de Beleidscel Justitie de lead nemen in het verbeteren van de bestaande applicaties. De elektronische gerechtsbrief en het Centraal Bestand van Beslagberichten zijn eveneens innovaties die eraan komen.

Dit nieuwe informatiseringsproject wordt zorgvuldig gecoördineerd door de bevoegde dienst van de administratie en de Beleidscel Justitie. Dat gebeurt in nauw overleg met het door de wetgever opgerichte Beheerscomité. Beiden plannen ook het beheer en de bewaring van de gerechtelijke dossiers, het invoeren van een nationale rol en het aanleggen van een gegevensbank voor de rechtspraak. Cheops Justitie zal ook statistieken produceren over de werking van de rechterlijke orde. Een centraal repertorium van gerechtelijke, elektronische adressen zal toegankelijk zijn voor de leden van de rechterlijke orde en voor de medewerkers van het gerecht.  

Cheops Justitie levert naderhand voorts een interne gegevensbank voor de rechtspraak, zodat de verschillende leden van eenzelfde gerecht de gerechtelijke dossiers efficiënt kunnen verwerken. Het kantelmoment van deze etappe is 1 januari 2011; dan wordt de nieuwe regelgeving van kracht. Met Cheops Justitie zullen alle gerechtelijke documenten in op de servers bewaard blijven. Zo ontstaan gaandeweg volledig gedigitaliseerde dossiers.

Een deel van de medicatie tegen de gerechtelijke achterstand heet Cheops Justitie. De informatisering is een tool die achterstand snel detecteerbaar maakt. En aangezien de magistratuur zelf voor een goed beheer moet instaan, wordt Cheops Justitie haar partner. En de burger? Natuurlijk, hij is de “klant” van Justitie. Hij zal naderhand stukken via elektronische weg kunnen deponeren, het zal sneller gaan, hij zal nauwgezet de gang van de rechtsbedeling kunnen volgen. Dat is, uiteindelijk, de bedoeling. Daarom zijn we er aan begonnen, bottom-up, daarom is er voortaan Cheops Justitie.